De overeenkomst tussen een rookworst en de anticonceptiepil

Vermoedelijk als nazaten van Abraham Zwanenberg & Judith Izak v.d.Wielen, zoon daarvan :

Isaac van Zwanenberg & (24-10-1848)  Catharina van Dijk

b: 10-05-1812                  b: 17-06-1815

d: 10-03-1898                  d: 09-07-1897

beroep : slager

zijn in 1885 de broers Nathan (1854-1926) en Arnold van Zwanenberg ( 1856 – 1941 ) neergestreken in Oss, beiden van beroep slachter.

In 1869 heeft zich daar ook gevestigd Hartog Hartog (1847 – 1926 ) als slager, waaruit Hartog’s Fabrieken zijn ontstaan vlees en margarine.

Organon en Insuline

Aanvankelijk in een hoekje van de fabriek van de broers van Zwanenberg werd het latere Organon opgezet, gebaseerd op de winning van insuline uit de alvleesklier van runderen.

In 1921 werd dit op grotere schaal ontwikkeld.

Dr Saal (Salomo) van Zwanenberg en Ernst Laqeur

In 1923 werd door Dr Saal (Salomo) van Zwanenberg (overleed in 1974) Organon opgericht tezamen met Ernst Laqeur, hoogleraar farmacologie, en Jacques van Oss. Van Z. was toen president van Van Zwanenberg’s Slachterijen en Fabrieken.

oestrogenen

In 1925 kwam de ontwikkeling van de oestrogenen.

Koninklijke Zwanenberg – Organon afgekort KZO en de AKU

Nadat Zwanenberg en Organon waren samengevoegd tot Koninklijke Zwanenberg Organon afgekort KZO , kwam in 1969 de volgende fusie :

Samen met de AKU ( kunstvezels) ontstond AKZO  en nog iets later AKZO NOBEL Pharma.

Smeer ‘m in Oss

Het liep ‘gesmeerd’ in Oss :
In 1871 fabriceert Anton Jurgens als eerste in Oss de fabrieksmatige  ‘kunstbotermargarine geheten, hieruit ontstaan de Jurgens Verenigde Fabrieken.

Simon van den Bergh

In 1872 begint Simon van den Bergh met margarine-produktie in Oss.
In 1927 gaan deze twee samen als Van den Bergh & Jurgens, waarin ook Hartog werd opgenomen.

Zwanenberg en Lever naar Unilever

In 1929 kwam de fusie met de Engelse Gebr. Lever, en samenvoeging met Zwanenberg (‘Zwan-produkten’) ,waardoor Unilever tot stand kwam met tevens merknaam UNOX.

Aron van Dam komt in beeld vanuit Hijkersmilde

Het is deze fabriek waar Aron van Dam, nazaat van Nathan van Dam uit Hijkersmilde, in 1905 naar toe verhuisde als vleeskeurmeester. Oss ligt ca. 40 km.verwijderd van Vierlingsbeek, vermoedelijk heeft dat het contact vereenvoudigd met Johanna Leviticus , met wie hij op 18-06-1909 in het huwelijk trad. Daarna zijn zij naar Winterswijk vertrokken, zie verder dat artikel.

De zuster Emma Leviticus is de moeder van Seline de Metz (getr. met Arie /Aaron  van Dam ).

De periode is nog net voor de grote uitbreiding van de farmacologie, maar al wel nadat de vleesfabrieken tot grote wasdom waren gekomen.

  1. info deels ontleend aan de website ‘geschiedenis’ van Zwanenberg en de gemeente Oss –

Oss is ook de woonplaats van SP-leider Marijnissen, die zelf ook in de Zwanenburg Fabrieken heeft gewerkt en er ‘beeldend van vertelt’ op zijn website.

terug naar de van Dam pagina